Opperdoeze rondes met boter voor Barack Obama op Security Summit


Ambassadeur Opperdoezer Ronde ziet kracht in kleinheid

Het is al zijn leven lang zijn grote passie: Opperdoezer Ronde. Teler Hero Stam kan gerust ambassadeur van het West-Friese aardappelras worden genoemd. Hij ziet het arsenaal krimpen. Dat vindt Stam niet erg. "kleinschaligheid is de kracht van het ras".

Power to the Pieper staat groot op de schuur van waaruit Hero Stam Opperdoezer Rondes en andere aanrdappelen, groente en fruit verkoopt. Als de grote Noord-Hollander begint te praten over de kleine ronde aardappeltjes uit het Westfriese plaatsje Opperdoes, waar hij zelf ook woont, houdt hij liever niet meer op. "Ik ben heel trots op dit aardappelras.
Alleen aardappels die binnen een straal van 1 kilometer om de kerk van Opperdoes worden geteeld mogen Operdoezer Ronde heten, een aardappel met een dunne schil en een gelige vleeskleur. De aardappelen hebben een BOB-status; Beschermde Oorsprong Benaming. In de BOB-status mogen deze aardappelen in en 1 op 2 rotatie worden geteeld., mits ze voor 10 juli uit de grond zijn. Dan zijn de telers de ziektedruk voor. De keuringsdienst NAK controlert dit. Als er na die datum nog aardappelen in de grond zitten, gaat de vruchtwisseling automatisch over naar 1 op 3 teelt.
Er zijn zo'n 25 telers rond Opperdoes met een arsenaal van 75 hectare die jaarlijks 3.5 tot 4 miljoen kilo Opperdoezer Ronde telen. Stam: "Als iedere Nederlander nou een half pondje neemt, zijn ze zo op."
Het pootgoed wordt gekocht bij de Coöperatieve Pootaardappelvereniging de Opperdoezer Ronde.
Stam vreest voor verlies van authenticiteit van het ras. "De Opperdoezer Ronde groeit in het voorjaar negen weken tijd en wordt als het gewas nog groen is met de hand gerooid. Alleen dan krijgt het die bijzondere smaak. Als het gewas afrijpt, wordt de aardappel bloemig. Dat moet niet, hij moet stevig zijn. Daar staat het ras om bekend."
Het kleinschalige is de kracht van de Opperdoezer Ronde, vindt Stam. Dat het arsenaal krimpt door woningbouw, vindt hij dan ook geen slechte zaak.
Het eerste aanbod wordt vrij verkocht. "ik mag kwart van mijn oogst zelf verkopen. De rest gaat bij The Greenery in de pool. Dat is zo vastgelegd door onze telersvereniging", zegt Stam.

De nieuwe oogst piepers uit Opperdoes ligt weer in de winkel. "De Ferrari inder de aardappels heeft Maartje van Weegen de Opperdoezer Ronde eens genoemd", Vertelt Teler H.Stam. De Opperdoezer Ronde wordt, in tegenstelling tot alle andere aardappelrassen, voor het grootste deel met de hand gerooid. "Opdat het dunne velletje niet beschadigd wordt."

Stam is geen gewone aardappelteler. Hij groeide op met de Opperdoezer Ronde op het agrarisch bedrijf van zijn vader, als jongste van zeven zonen in een gezin van acht kinderen.
De Noord-Hollander sloot het ras in zijn hart. "Ik teel dit ras al sinds mijn twaalfde en ben het altijd blijven doen naast mijn werk als kraanmachinist. Hiervoor onderhield ik op verschillende plaatsen volkstuintjes.
Toen Stam twintig jaar geleden wegens reuma werd afgekeurd, besloot hij van zijn hobby een bedrijf te maken. "De Opperdoezer Ronde is mijn passie, mijn wereld. Met beperkt budget kocht ik een schuur, later kocht ik een bedrijf op. Een deel van mijn grond verhuur ik nu".
Hij promoot het aardappelras graag en vaak. Regelmatig in samenwerking met gerenommeerde chefkoks. Stam siert in menig receptenboek en mocht de koks in zijn kas ontvangen.




















"De combinatie met gesmolten boeter is hemels", vervolgt hij. "Dat ze in de schil kunnen worden gegeten is de belofte voor de toekomst, wnat het past daardoor in de gemakstrend van de jongere generatie."





De Opperdoezers die nu op de markt worden gebracht zijn van uitstekende kwaliteit zegt Stam. "omdat ze veel zon hebben gehad. Dan worden ze mooi geel van kleur en krijgen lekker veel smaak. Als het veel regent in de negen weken dat de Opperdoezer aardappel in de grond zitten worden het toch wat meer bleke waterballen."